BCG Matrix

BCG matrix

De BCG-matrix is een 2×2 matrix die de producten of diensten van een bedrijf classificeert op basis van hun marktaandeel en groeisnelheid. De matrix is verdeeld in vier kwadranten: Sterren, Geldkoeien, Vraagtekens en Honden.

  • Stars / Sterren: Dit zijn producten of diensten met een hoog marktaandeel en een hoge groeisnelheid. Zij zijn de toekomstige melkkoeien van het bedrijf en vereisen zware investeringen om hun groei te behouden.
  • Cash cows / Melkkoeien: Dit zijn producten of diensten met een hoog marktaandeel maar een lage groeisnelheid. Ze genereren een gestage inkomstenstroom voor het bedrijf en vereisen minimale investeringen.
  • Question marks / Vraagtekens: Dit zijn producten of diensten met een laag marktaandeel maar een hoge groeisnelheid. Ze hebben het potentieel om sterren te worden, maar vereisen een aanzienlijke investering om die status te bereiken.
  • Dogs / Honden: Dit zijn producten of diensten met een laag marktaandeel en een lage groeisnelheid. Ze genereren geen significante inkomsten voor het bedrijf en zijn vaak kandidaten voor afstoting of liquidatie.
BCG-Matrix-Boston-Consulting-Group

Wanneer gebruik je de BCG matrix ?

De BCG-matrix is het meest effectief wanneer een bedrijf een divers aanbod van producten of diensten heeft. Het is vooral nuttig wanneer een bedrijf overweegt een nieuwe markt te betreden of een nieuw product te lanceren. Door de BCG-matrix te gebruiken, kan een bedrijf bepalen of het nieuwe product of de nieuwe dienst waarschijnlijk een ster, melkkoe, vraagteken of hond zal worden.

Waarom de BCG matrix gebruiken ?

De BCG-matrix biedt een eenvoudige en effectieve manier om de producten- of dienstenportefeuille van een bedrijf te analyseren. Door producten of diensten in te delen in een van de vier kwadranten kan een bedrijf identificeren welke producten of diensten investeringen vereisen en welke moeten worden afgestoten of geliquideerd. Deze analyse helpt bedrijven weloverwogen beslissingen te nemen over hoe ze hun middelen moeten toewijzen om hun winstgevendheid te maximaliseren.

Hoe werkt de BCG matrix ?

Bij deze matrix wordt het portfolio van een bedrijf onderverdeelt in vier categorieën op basis van de aantrekkelijkheid van de markt (marktgroei) en de concurrentiepositie (relatief marktaandeel). Deze twee dimensies geven een beeld van de mogelijk te behalen rentabiliteit van de producten / productlijnen. Hierdoor wordt het voor bedrijven duidelijker in welke onderdelen het bedrijf moet investeren en welke moeten worden afgestoten.

  • Relatieve marktaandeel: Een van de dimensies is het relatieve marktaandeel. Hoger marktaandeel rendeert volgens het model in een hoger rendement. Dit komt omdat een bedrijf dat meer produceert, profiteert van schaalvoordelen en een betere positie heeft op de ervaringscurve. Dit resulteert in hogere winsten. Het is echter wel belangrijk om te beseffen dat sommige bedrijven dezelfde voordelen kunnen ondervinden bij een lagere productie en lager marktaandeel.
  • Marktgroei: Een hoge marktgroei kan vaak resulteren in een hogere omzet en soms ook in een hogere winst. Echter, dient er vaak veel geld geïnvesteerd te worden om verdere groei te stimuleren. Om deze reden zijn business units die opereren in een snelle groei markt, vaak units die aanzienlijke investeringen behoeven. Echter, zijn deze investeringen door het mogelijke toekomstperspectief vaak rendabel. Hierbij dient wel te worden naar het mogelijk te behalen groeipotentieel en de mogelijkheid tot behouden van marktaandeel in de toekomst.

Op basis van de bovengenoemde dimensies, kunnen vier kwadranten worden opgesteld waarin producten, productlijnen, merken of bedrijven kunnen worden ingedeeld:

  • Dogs / Honden: Dogs hebben een laag marktaandeel in vergelijking met concurrenten en opereren in een langzaam groeiende markt. In het algemeen zijn ze niet de moeite waard om in te investeren omdat ze vaak een laag of zelfs negatief rendement opleveren. Echter, is dit niet altijd het geval. Dogs kunnen winstgevend zijn voor langere tijd, ze kunnen synergiën voor andere business units zijn, en ze kunnen een verweer zijn tegen onverwachte bewegingen van concurrenten. Om deze reden is het altijd belangrijk om een diepere analyse van een dog te maken. Hierdoor kun je achterhalen of er toch geïnvesteerd dient te worden of dat ze wellicht zelfs moeten worden afgestoten.
  • Cash cows / Melkkoe: Cash cows zijn de meest winstgevende onderdelen en moeten worden ‘gemolken’ om maximale winst te realiseren. Vaak wordt gesteld dat verkregen rendement uit cash cows geïnvesteerd zou moeten worden in stars om verdere groei te ondersteunen. Volgens de BCG-matrix moeten bedrijven niet investeren in cash cows om zo groei te induceren, maar dient er enkel geïnvesteerd te worden om marktaandeel te behouden.
  • Stars / Sterren: Stars zijn actief in snelgroeiende sectoren en hebben een relatief hoog marktaandeel. Over het algemeen genereren stars inkomen, maar behoeven ze ook aanzienlijke investeringen. Het zijn de belangrijkste eenheden waarin ondernemingen geld moeten investeren, aangezien stars naar verwachting cash cows zullen worden en positieve kasstromen zullen gaan genereren. Echter, zal niet elke star uiteindelijk een cash cow worden. Dergelijke situaties kunnen vooral ontstaan in snel veranderende industrieën, waar innovatieve producten snel kunnen worden weggeconcurreerd door nieuwe technologische ontwikkelingen. Bij dergelijke situaties kan een star snel in een dog veranderen.
  • Question marks / Vraagtekens: Question marks zijn onderdelen die aandacht vereisen. Ze hebben een relatief laag marktaandeel in een snel groeiende markt. Hierdoor resulteren ze vaak in verliezen voor organisaties. Question marks hebben wel het potentieel om marktaandeel te vergaren en een star te worden. Echter, zijn zelfs grote investering geen garantie dat questions marks uiteindelijk stars worden. Indien het niet lukt om meer marktaandeel te behalen, zullen question marks uiteindelijk dogs worden. Daarom dienen organisaties aanzienlijke aandacht te besteden om te analyseren of question marks de moeite waard zijn.

De BCG matrix gebruiken

Hoewel BCG-analyse een deel van zijn belang heeft verloren als gevolg van vele beperkingen, kan het nog steeds een handig hulpmiddel zijn indien de volgende stappen worden uitgevoerd.

  1. Kies het onderdeel: De BCG matrix kan worden gebruikt om: afzonderlijke merken, producten, productlijnen of een onderneming als eenheid te analyseren. Welk onderdeel wordt gekozen zal een impact hebben op de hele analyse. Daarom is het essentieel om het onderdeel waarvoor u de analyse doet goed te bepalen.
  2. Bepaal de markt: Het definiëren van de markt is een van de belangrijkste dingen om te doen in deze analyse. Dit komt omdat een onjuist gedefinieerde markt kan leiden tot een slechte indeling. Wanneer de analyse bijvoorbeeld wordt gedaan voor het Daimler Mercedes-Benz automerk, zal deze eindigen als dog wanneer personenauto’s als markt wordt gebruikt. Echter is het een cashcow wanneer de markt wordt gedefinieerd als luxe auto markt.
  3. Bereken het relatieve marktaandeel: Relatief marktaandeel kan worden berekend in termen van omzet of marktaandeel. Het wordt berekend door het marktaandeel van je eigen merk (omzet) te delen door het marktaandeel (of omzet) van je grootste concurrent in de markt. Voorbeeld: als het marktaandeel van je concurrent 25% is, en het marktaandeel van je eigen organisatie 10% is (in hetzelfde jaar), dan is je relatieve marktaandeel 0,4. Relatieve marktaandelen worden getoond op de x-as van het model. Links op de as staat 1, in het midden staat 0,5 en rechts staat 0.
  4. Achterhaal de marktgroei: De groei van een industrie kan vaak worden gevonden in desbetreffende industrie rapporten. Deze zijn vaak gratis online beschikbaar. Het kan eventueel ook worden berekend door te kijken naar de gemiddelde omzetgroei van de toonaangevende bedrijven in de industrie. De groeipercentages die vermeld staat op de y-as kunnen sterk verschillen per analyse. Er is dus geen vast percentage voor deze as.
  5. Teken de cirkels op een matrix: Na het berekenen van alle onderdelen zou je in staat moeten zijn om de gekozen onderdelen te plaatsen in de matrix. Dit wordt gedaan door het tekenen van een cirkel. De grootte van de cirkel moet overeenkomen met de opbrengst van dit onderdeel.

Voorbeeld van de BCG matrix

Laten we het voorbeeld nemen van een bedrijf dat elektronische apparaten produceert. Het bedrijf heeft vier producten: smartphones, tablets, laptops en smartwatches. Het marktaandeel en de groeisnelheid van elk product zijn ten tijde van schrijven als volgt geclassificeerd:

  • Smartphones: Hoog marktaandeel en hoge groeisnelheid.
  • Tablets: Laag marktaandeel en hoog groeipercentage.
  • Laptops: Hoog marktaandeel en lage groeisnelheid.
  • Smartwatches: Laag marktaandeel en lage groeisnelheid.

Met behulp van de BCG-matrix kunnen we elk product indelen in één van de vier kwadranten:

  • Smartphones: Ster.
  • Tablets: Vraagteken.
  • Laptops: Melkkoe.
  • Smartwatches: Hond.

Op basis van deze analyse zou de organisatie moeten investeren in de ontwikkeling van nieuwe smartphonetechnologie om zijn marktpositie te behouden. Het bedrijf zou ook moeten overwegen om te investeren in de groei van de tabletmarkt, omdat deze het potentieel heeft om een ster te worden. Het bedrijf moet inkomsten blijven genereren uit zijn laptopmarkt terwijl het de investeringen minimaliseert, en het kan overwegen om zijn smartwatchmarkt af te stoten omdat deze geen significante inkomsten genereert.

Concluderend is de BCG-matrix een essentieel strategisch managementinstrument dat bedrijven kan helpen hun product- of dienstenportfolio effectief te analyseren. Door producten of diensten in een van de vier kwadranten in te delen, kunnen bedrijven weloverwogen beslissingen nemen over hoe ze hun middelen moeten toewijzen om hun winstgevendheid te maximaliseren.

Referenties

  1. Madsen, D. O. (2017). Not dead yet: the rise, fall and persistence of the BCG Matrix. Problems and Perspectives in Management.
  2. Hambrick, D. C., MacMillan, I. C., & Day, D. L. (1982). Strategic attributes and performance in the BCG matrix A PIMS-based analysis of industrial product businesses. Academy of Management Journal
  3. Mohajan, H. (2017). An analysis on BCG growth sharing matrix.

Msc. Mario Klasens is een van de CO-Founders van Charge Marketing. Hij houdt zich voornamelijk bezig met bedrijfskundige en andere relevante vraagstukken.

Meer over Mario